Trong thiết kế rập, xoay chuyển ly (chuyển chiết) là kỹ thuật dời vị trí đường ly ngực trên rập thân áo cơ bản sang chỗ khác như cổ, vai, nách, sườn, eo hoặc giữa thân, mà vẫn giữ nguyên độ ôm quanh ngực. Cách làm: chọn đỉnh ngực làm tâm, cắt (hoặc xoay) rập từ vị trí ly mới về đỉnh ngực, rồi đóng ly cũ lại để lượng ly mở sang vị trí mới. Lượng ly sau đó có thể giữ là ly, chuyển thành nhún, xếp nếp hoặc đường cắt.
Ly (chiết) là gì và vì sao phải xoay chuyển ly?
Cơ thể người có những chỗ lồi lõm như ngực, eo, mông. Vải phẳng muốn ôm theo các đường cong này thì phải “lấy bớt” vải ở những vị trí nhất định, đó chính là ly (còn gọi là chiết). Trên rập thân trước cơ bản, ly ngực thường nằm ở sườn hoặc eo. Xoay chuyển ly giúp nhà thiết kế biến một rập cơ bản thành rất nhiều kiểu áo khác nhau mà không phải dựng lại rập từ đầu.
Khi xoay chuyển ly, có thể biến đổi theo nhiều cách:
- Đổi hình thức ly: từ ly may thành nhún, xếp nếp, xếp ly.
- Đổi hình dạng đường ly: từ thẳng thành cong, gấp khúc.
- Dời đầu ly cách xa đỉnh ngực một khoảng để mặc tự nhiên hơn.
- Chia một ly thành hai hoặc nhiều ly nhỏ.
- Giấu ly vào đường cắt (ví dụ đường princess, đường cắt dưới ngực).
Các loại ly cơ bản thường gặp gồm ly cổ, ly vai, ly nách, ly sườn, ly eo và ly giữa thân trước. Các hình minh họa dưới đây chủ yếu trình bày trên thân áo trước.
Cách xoay chuyển ly cơ bản
- Sao rập thân trước cơ bản ra giấy mới, đánh dấu đỉnh ngực (điểm đầu ly).
- Vẽ đường ly mới từ vị trí muốn chuyển đến (cổ, vai, sườn…) nối về đỉnh ngực.
- Cắt theo đường ly mới đến sát đỉnh ngực (không cắt đứt).
- Gấp đóng ly cũ lại; phần rập sẽ mở ra ở đường cắt mới, tạo thành ly mới.
- Dời đầu ly lùi khỏi đỉnh ngực khoảng 1,5 – 3 cm, vẽ lại cạnh rập cho trơn và cộng đường may.
Xoay chuyển ly về cổ
Ly được chuyển lên vòng cổ, thường kết hợp nhún hoặc xếp nếp ở cổ áo, tạo độ phồng mềm ở ngực.



Xoay chuyển ly về sườn
Ly sườn là vị trí phổ biến nhất trên áo sơ mi nữ và áo kiểu, đường ly ngắn, dễ may và ít lộ.





Xoay chuyển ly về vai
Ly vai có thể là một ly đơn, nhiều ly, đối xứng hoặc bất đối xứng; trong cùng một kiểu có thể kết hợp vừa đường cắt vừa nhún.




Xoay chuyển ly về trục giữa thân trước
Ly được dồn về đường giữa thân, thường dùng cho áo có đường nối giữa, nhún giữa ngực hoặc xoắn ở giữa.

Ứng dụng trong thiết kế nội y
Nguyên tắc xoay chuyển ly cũng là nền tảng để thiết kế cúp áo lót: lượng ly ngực được chia vào các đường cắt của cúp (cúp 2 mảnh, 3 mảnh) hoặc đường viền dưới ngực. Khi hiểu cách xoay ly, bạn sẽ dễ dàng biến kiểu cúp ngực, áo bralette hay thân corset. Xem thêm video của May về rập và các cách tạo rập:
- Rập là gì? Các cách để thiết kế một bộ rập
- Cách lấy số đo cơ thể
- Công thức cắt may áo sơ mi nữ
- Hướng dẫn sử dụng máy may công nghiệp 1 kim
Câu hỏi thường gặp
Xoay chuyển ly là gì?
Là kỹ thuật dời vị trí ly ngực trên rập thân áo sang cổ, vai, nách, sườn, eo hoặc giữa thân mà vẫn giữ nguyên độ ôm quanh ngực.
Xoay chuyển ly lấy điểm nào làm tâm?
Lấy đỉnh ngực làm tâm xoay; sau khi chuyển, đầu ly được dời lùi khỏi đỉnh ngực khoảng 1,5 – 3 cm.
Lượng ly có thể chuyển thành gì ngoài ly may?
Có thể chuyển thành nhún, xếp nếp, xếp ly hoặc giấu vào đường cắt như đường princess.
Xoay chuyển ly có dùng trong thiết kế áo lót không?
Có. Lượng ly ngực được phân vào các đường cắt của cúp áo, nên đây là kiến thức nền khi thiết kế cúp ngực, bralette và corset.




